Chiêm ngưỡng nghệ thuật và vẻ đẹp của búp bê Nhật Bản qua triển lãm NINGYÕ

(Sóng trẻ) - Từ nay đến hết 26/6 tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam – 66 Nguyễn Thái Học, Ba Đình, Hà Nội sẽ diễn ra triển lãm lưu động “NINGYŌ: Nghệ thuật và Vẻ đẹp của Búp bê Nhật Bản”.

Búp bê truyền thống từ lâu đã trở thành một phần vô cùng quan trọng trong văn hóa Nhật Bản và đóng vai trò không thể thiếu đối với văn hóa xứ sở Phù Tang từ thời cổ đại đến văn hóa hiện đại. Trong số các loại búp bê của Nhật Bản, búp bê Ningyo nổi bật hơn cả bởi vẻ đẹp và ý nghĩa của nó, chúng được đại đa số người Nhật tin rằng chúng đại diện cho đời sống văn hóa tâm linh của người Nhật Bản. Mỗi loại búp bê đều có một ý nghĩa riêng biệt, tuy nhiên chung quy lại thì nó đều thể hiện ước muốn về hạnh phúc và may mắn cho những chủ nhân sở hữu nó, việc chơi và sở hữu búp bê cũng giống như việc thưởng trà, nhẹ nhàng và tinh tế.

Với người dân xứ Phù Tang, búp bê truyền thống Nhật Bản Ningyo không chỉ được xem là đồ vật để trang trí mà còn có ý nghĩa tinh thần rất lớn, nó giúp gắn kết và xoa dịu những vấn đề về tâm lý mà chủ nhân có thể mắc phải trong cuộc sống. Đa phần búp bê truyền thống Nhật Bản và nghệ thuật chế tác búp bê mang rất nhiều hàm ý nghệ thuật mà người nghệ nhân gửi gắm trong đó. Đối với người dân Nhật, búp bê Ningyo là đại diện cho chính con người họ, mang phẩm giá cũng như những tính cách tốt đẹp trong họ. Do đó, chiêm ngưỡng búp bê Ningyo giúp người xem có thể thấy được cảnh tượng thiên nhiên cũng như cuộc sống, sắc thái, tinh thần văn hóa của người Nhật, từ cung đình đến dân dã: búp bê Hatsumode trong hình ảnh cô gái đi lễ chùa đầu xuân, búp bê công chúa với bộ kimono 18 lớp, búp bê cung đình với hình ảnh cung nữ đang chơi đàn biwa, búp bê Kyoto thể hiện cho thành phố Kyoto, búp bê Hoàng Thái Tử…  

Búp bê truyền thống Nhật Bản Ningyo chứa đựng nhiều sắc thái và cử chỉ, thể hiện sự tài tình, khéo léo, tinh tế trong việc chế tác, chúng được vun đắp bởi tình yêu sâu sắc, điều đó nói lên nét đặc trưng trong văn hóa Nhật Bản. Một trong những mục đích lớn nhất của búp bê truyền thống Nhật Bản Ningyo là làm quà tặng cho trẻ em nhân Lễ hội bé gái ngày 3/3 và Lễ hội bé trai ngày 5/5, với ý nghĩa bảo hộ cho các em bé đó. Ngoài ra, các loại búp bê khác nhau cũng có tác dụng để trừ tà ma, bệnh tật, uế khí, bảo vệ người già và trẻ nhỏ…

Trước đây người Nhật chơi búp bê theo đúng nghĩa, tức họ đặt mua những hình nộm búp bê làm sẵn, mang về may quần áo và thay đổi quần áo cho búp bê theo sở thích hoặc theo những dịp đặc biệt nào đó.

Trong cuộc triển lãm sẽ giới thiệu toàn diện về văn hóa búp bê Nhật Bản, từ Katashiro và Amagatsu, được xem là nguyên mẫu của búp bê ở Nhật Bản, đến những con búp bê bản địa phản ánh về khí hậu và những giai thoại trên khắp đất nước, rồi những con búp bê thay quần áo được yêu chuộng ở Nhật Bản ngày nay như đồ chơi búp bê, và những búp bê nhân vật làm theo tỷ lệ được đánh giá cao trên toàn thế giới.

Triển lãm lưu động “NINGYŌ: Nghệ thuật và Vẻ đẹp của Búp bê Nhật Bản” diễn ra từ nay đến hết 26/6 tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam.